Sinds 18 november 2025 was het wachten op een nieuw tariefbesluit van de Zorgautoriteit (NZa) over huisartsenzorg in opdracht van de hoogste bestuursrechter (CBb, 18 november 2025). De uiterlijke reactietermijn (18 mei 2026) werd door de NZa, eenzijdig bepaald, verlengd tot 1 juli 2026. Op 30 juni kwam dan eindelijk hun besluit (hier + hier/502 randnummers + hier).

In dit besluit bleken vier aspecten van de CBb-uitspraak niet te zijn meegenomen (gevolgen meenemen voor praktijkhouders van ZZP naar loondienst, het blijven toerekenen van kosten basiszorg richting S2 en S3, niet aanpakken van de ANW-uurtarieven en geen compensatie 2023/2024). Een vierde en vijfde aspect werden wel herschreven maar bleven qua resultaat onveranderd (geen aanpassing functiewaardering hoogte NAC en geen uitbetaling van 10,5 (=29%) extra uur per week). Alleen het zesde item (een plus ten aanzien van de huisvestingsvergoeding) levert als tarief voor 2025/2026 een bescheiden verhoging op.

De reacties van Stichting DBH en de beroepsverenigingen zijn hier te lezen…

DBH/DBH/DBH/DBH + LHV/LHV/LHV/LHV eerder + VPH/VPH. Alle partijen laten weten na deze uitspraak opnieuw naar de rechter te stappen (hier/hier). Dat zal dan weer bij de dezelfde bestuursrechter zijn, alvast binnen 6 weken bij hen aangekondigd (NZa, 30 juni 2026, pg.88).

In deze blog ga ik in op de ontstane situatie. Recent werd mij gevraagd wat mijn advies zou zijn als de uitkomst van het NZa-besluit over de tarieven tegen zou vallen (blog/blog).

Dit was toen mijn antwoord…

“De Ledenraden zijn bij alle verenigingen het hoogste orgaan: zij beslissen, niet het bestuur. Zij kunnen zich laten adviseren door de advocaten die de CBb-zaak hebben begeleid. Mijn uitvoeringsplan met 8 stappen loopt niet alleen van links naar rechts, maar ook, als dat nodig is, van rechts naar links. Ofwel: zorgaanbod en organisatie aanpassen, lees afschalen, aan het (wel) beschikbare budget. Er zijn altijd oplossingen en keuzes. Boosheid levert niets op, doorpakken wel”

In deze blog hierop een toelichting. De afbeelding onder de blogtitel is samengesteld uit de presentaties en verweerschrift van DBH en de tariefbeschikkingen van de Zorgautoriteit. Het aantal jaarlijkse consulten is mijn eigen uitkomstberekening van deling van de totaalsom gedeclareerde consultkosten 2025 (via Vektis) door het vigerende basisconsulttarief van de NZa van dat specifieke jaar.

Wat willen huisartsen?

Bij brancheorganisatie InEen (hier) en bij met zorgverzekeraars onderhandelende huisartsen (RHO/OTH) heb ik nog geen commentaar op het tariefbesluit van de NZa gelezen. Ook Zorgverzekeraars Nederland (ZN, 2 juli 2026) houdt zich op de vlakte. Dat is op zich niet verbazingwekkend want als puntje bij paaltje komt, trekken individuele verzekeraars meestal hun eigen plan, los van wat ZN weet te melden.

Nu Stichting DBH naast hun stichting ook een vereniging op gaat richten (hier), ontstaat de situatie dat er vijf landelijke verenigingen zijn: NHG, LHV, VPH, DBH en InEen. Dat roept in elk geval bij mij de vraag op of huisartsen van de werkvloer verschillende wensen hebben ten aanzien van genoemde items bij de tariefbesluiten?

Betekent dit bijvoorbeeld dat alle items (5W1H) bij alle verenigingen moeten worden opgelost? Overigens is dit, ook bij vijf verenigingen, snel te peilen, door een enkele specifieke Motie, of meerdere moties met steeds per motie één aspect, voor te leggen te leggen aan het hoogste orgaan van de eigen vereniging: de Ledenraad.

Voorbeeldmotie voor de Ledenraad…

 

Het gezamenlijk belang, zeg ik inmiddels nu ook als burger, kan zitten in behoud van basiszorg (hier). Zoals de DBH beschrijft (NB: ik ben niet in het bezit van verweerschriften van andere huisartsverenigingen), wordt nog maar 63% van de kosten van de ‘tarief gereguleerde huisartsenzorg’, dus vooral de basiszorg, door maximumtarieven uit segment 1gedekt. Dat lag eerder hoger, bv. 78% nog in 2018.

Van eerder heb ik nog de herinnering dat een LHV-voorzitter een nieuwe bekostiging destijds aanprees omdat er gelukkig “een hek stond om segment 1” van de basiszorg. Nou blijkbaar niet dus, zodat nu een oplopend deel van de arbeidskosten en praktijkkosten met verzekeraars moet worden uitonderhandeld via tarieven van segment 2 en 3. Men moet zelfs voor een aandeel bij de SNPG aankloppen…

De DBH heeft een simpel en prima voorstel, namelijk dat een vergoeding voor de basiszorg ook de werkelijke kosten van deze basiszorg drieledig (loon, kosten, uren) dekt, niet 63% maar 100%.

Het zorgcontract: stap 8

In het uitvoeringsplan is het contract de laatste stap: stap 8. Bij alles wat na eerdere stappen nog bijgestuurd moet worden voordat het jaar van uitvoering begint, biedt de contractbespreking, althans in theorie, tussen verzekeraar enerzijds en RHO/OTH/individuele huisarts anderzijds hiervoor de enige uitweg.

 

De simpele vraag nu is: vinden deze contractbesprekingen na het tariefbesluit gewoon doorgang (blog)?

Natuurlijk is de inbreng van RHO/OTH groot…

• Een steeds groter deel van financiering van basiszorg komt, zie boven, van de opbrengst van segment 2 en 3, waarvoor onderhandelingen met de preferente verzekeraar de basis vormen en die bij overeenkomst ten aanzien van ieders rechten en plichten kunnen leiden tot een zorgcontract. Zonder contract kan ketenzorg uit S2 nog geleverd worden met een alternatief, weliswaar opgelegd tarief. In segment 3 (in 2026: €575 miljoen voor basiszorg) is voor huisartsen zonder contract voor innovatie niets gefinancierd!
• Het gedrag van individuele verzekeraars blijft onduidelijk. Normaliter zijn zij verplicht voor 1 april de spelregels van hun inkoopbeleid duidelijk te maken. Nu slechts de nieuwe huisvestingscomponent als nieuwe regel geïmplementeerd hoeft te worden (hier), is zelfs dit percentage, los van de uitvoering, onduidelijk (hier).
• Hoe wordt daarnaast de opstelling van huisartsen van alle 5 verenigingen bij contractvorming als zij met de tariefuitkomst, zo blijkt, van stap 7 collectief niet akkoord zijn? Denken wél onderhandelende huisartsen meer dan 37% van de omzet van noodzakelijke praktijkvoering binnen te halen? Met ook de garantstelling en behoud van het volledige basisaanbod, als tarifering niet passender wordt/is/blijft? Als het tarief niet past bij het aanbod, kan het NHG i.s.m. de verenigingen het aanbod passend maken aan het tarief. Het uitvoeringsplan werkt immers met twee richtingen: als het niet kan zoals het moet (hier van boven naar onder), dan moet het zoals het kan (van onder naar boven). Daarom spreek ik in het kader ook van ‘doorpakken’ als werkwoord. Het aanbod moet passend blijven.
• De NZa bepaalt alle tarieven in segment 1, maar het zijn maximumtarieven. Een hoger tarief mag niet, een lager tarief is in elk geval bij wet niet verboden. Maar de uitkomst van al deze tarieven binnen segment 1 hangt af van contractonderhandelingen (ervaringen over onderhandelingen met verzekeraars bij maximumtarieven van NZa na te vragen bij de sector wijkverpleging en GGZ).

Overige bijzondere punten…

Er zijn nog meer bijzondere punten in het recente tariefbesluit.

• De normpraktijk was jarenlang 2095 groot, maar wordt nu voor de nieuwe huisvestingscomponent vastgepind op 3672 patiënten. Het is nog niet zo lang geleden dat de voorzitter van de LHV pleitte voor een normpraktijk van 1800. Het DBH-tariefmodel met normtarieven voor arbeidskosten, personele assistentie, huisvesting, ICT, overige kosten en ondernemersrisico is nog steeds (wel) gekoppeld aan 2095 ingeschrevenen.
• De NZa kijkt blijkbaar graag als referentie voor kennis naar CAO’s. CAO’s met vaste uren en regels voor extra uren. Maar bij de huisartsenzorg geldt dat met extra +10,5 werkuren per week niet. Want voor iedere fulltimer (36 uur/46 weken) rekent de NZa precies maar met éên normatieve arbeidskostencomponent (NAC). De CAO-norm voor ‘fulltime’ is 36 uur. Logisch dan om elk extra uur boven de 36 uur ook gewoon te betalen, zou je zeggen. Maar nee, 1 NAC is altijd de max.
• Deze NAC (‘functiewaardering’) blijft, ondanks protest, vastgesteld op €158.821,- per jaar. Bekeken per 1000 verzekerden is de vergoeding voor de arbeidskosten zelfs met 21% gedaald (bron: DBH).
• De nieuwe huisvestingscomponent is gebaseerd op TNO-onderzoek, maar de aangekondigde verhoging is volgens de DBH nog steeds te laag.
• Over 2023/2024 presenteert de NZa een nieuwe tariefbeschikking, zonder dat het inschrijftarief en het consulttarief in dat jaar is veranderd (hier). Heel bijzonder!

Dit alles betekent samengevat, dat invulling van alle drie fundamenten van de bekostiging huisartsenzorg (beloning, praktijkkosten, arbeidsuren) nog steeds te kort lijkt te schieten.  

Slotbetoog

Er is bij huisartsen unanimiteit om weer naar de bestuursrechter te gaan. Bij mijn advies, verwoord in het kader, mag niet worden geconcludeerd dat ik de rol van bestuurders onderschat. Integendeel, ik heb groot respect voor huisartsen die naast een praktijk een rol vervullen in landelijke besturen. Bestuurders kunnen in hun contacten met het ministerie aansturen dat de minister maatregelen neemt in overeenstemming met Artikel 7 van de Wet Marktordening Gezondheidszorg.

Op 1 juli (hier), bij het AZWA-debat, heeft de minister ook gesproken met LHV-afgevaardigden over het tariefbesluit. Citaat LHV-voorzitter (LinkedIn, 1 juli 2026): “Ze vroegen de minister om een reactie en hoe ze ervoor gaat zorgen dat huisartsen kunnen rekenen op toekomstbestendige, kostendekkende tarieven. De minister uitte haar begrip over de teleurstelling maar respecteert ieders rol en verantwoordelijkheden. Ze gaf aan in gesprek te willen gaan met de huisartsen en de NZa over een goed werkend bekostigingsmodel voor de toekomst. Ze refereerde hierbij ook aan de gesprekken voorafgaand aan het debat met onze ambassadeurs.”

De minister kan echter niet meer wegkijken naar het eindeloze en soms theatrale pingpongspel tussen huisartsen en Zorgautoriteit aan de ene kant en wegduikende zorgverzekeraars aan de andere kant.

De opdracht van de bestuursrechter CBb is nu door de toezichthouder weer niet goed uitgevoerd. Er gaat zo (te) veel tijd verloren.

Anders gezegd richting de minister, geef prioriteit aan toegankelijkheid van huisartsenbasiszorg (blog + hier/hier) en laat dit pingpongspel, met resultaat van minder dan een halve oplossing (blog), stoppen. Daarom wordt de titel van een eerdere blog herhaald: ‘Wij gaan niet over tarieven’ is geen houdbaar antwoord meer van de politiek en zeker niet van een ministerie als ultieme wetgever en boodschapper van beleidsdoelen.

NB:
Afbeelding 1 (combiplaatje, al toegelicht), 2 en 3 komen uit eigen bestand als docent praktijkmanagement.

Eerdere blogs over bekostiging, tariefstelling en contracten huisartsenzorg

22.02.2023: Kostenvergoeding huisvesting huisartspraktijk vraagt nieuwe berekening (IZA/PKO)

02.03.2023: Leiden afspraken integraal zorgakkoord tot beter resultaat (1)? (transitie/govern./prev./OECD)

21.03.2023: Staan huisartsen op scherp richting hun nieuwe bekostiging? (PKO22, IZA, contract)

04.04.2023: Zélf richting geven aan sturing zorgaanbod en bedrijfsvoering (Commercie,PKO,IZA etc.)

07.04.2023: Rapport “De basis op orde”, nu voortgang aan IZA-thematafel 1^e lijn (RVS-IZA/OECD)

18.04.2023: Zware verantwoordelijkheid voor regionale organisatie bij ouderenzorg (KWO-Wlz)

24.04.2023: Aspirant huisartsen formuleren in Manifest 3 hoofdboodschappen (LOVAH,10puntenplan)

08.05.2023: Behoud van kernwaarde continuïteit als baken van vooruitgang (commercie/ketens-contract)

16.05.2023: Proactief toezicht budgetkader huisartsenzorg niet onmogelijk (-154 mln.in 2022)

27.05.2023: Huisartsen stellen beroep in bij hoogste rechter economisch bestuursrecht (CBb)

01.06.2023: Verander inzet Wtza: naar selectief alléén op specifieke indicatie (maatsch.verantwoord.)

05.06.2023: LHV beroept zich bij MTVP-bekostiging op ‘afspraak = afspraak’ (IZA tekenvoorw.)

08.06.2023: Zorgkloof huisartsenzorg niet oplosbaar met aanpassing opleidingscapaciteit

13.06.2023: Zorgcontractering is complex gemaakt (1) (IZA, transformatie, beoordelingskader, ongelijkwaardig)

15.06.2023: Zorgcontractering is complex gemaakt (2) (minister spoorboek, nieuwe Handreiking contract)

19.06.2023: Zorgcontractering is complex gemaakt (3) (bijdragen advocaatkantoren contract)

22.06.2023: Zorgcontractering is complex gemaakt (4) (NZa monitor contractering 2022)

03.07.2023: Praktijkmanagement in de huisartsenpraktijk (7) (de input voor cursist en docent)

08.07.2023: Ontknoping MTVP-bekostiging huisartsenbasiszorg doet geen recht aan urgentie

21.07.2023: Nieuwe contractinstructies toezichthouders richting brancheorganisaties (acm/nza)

25.08.2023: Oordeel toezichthouders private equity in huisartsenzorg laat te lang op zich wachten

29.08.2023: Leiden afspraken integraal zorgakkoord tot beter resultaat (2)?(consultant/ELZ)

11.09.2023: Zet in IZA primaire zorg centraal, niet het schaalniveau van organiseren (regio))

18.09.2023: De paarse krokodil blijft fier overeind (Ledenpeiling LHV + schamel resultaat van 25 jaar)

30.10.2023: Huisartsen strijden terecht voor rechtvaardiger tarief basiszorg (CBb/beschikking)

02.11.2023: Stop verplichting intern toezicht op basis van medewerkerscriterium (Wtza/onnodig)

06.11.2023: Ook bij nieuwe ZZP-wet blijft schijnzelfstandigheid een risico (nieuw = inbedding)

06.12.2023: Passend contract ook in IZA-tijdperk moeizaam te realiseren (rechtszaken/betaaltitel)

22.12.2023: Bestuursrechter dwingt NZa huisartstarieven nader te herijken (CBb/’kostendekkend’)

08.01.2024: Laat verschil bekostiging 1^e en 2^e lijn geen spelbreker zijn in samenwerking

15.01.2024: Financiële staat: vraag/antwoord (18) (over consequenties verschil bekostiging 1^e en 2^e lijn)

27.02.2024: Kanttekeningen bij visie eerstelijnszorg 2030 (historie, regio, GR, AMW, gemeente)

13.03.2024: Beperkt toezicht geeft huisartsenzorg leverende bedrijfsketens veel vrijheid (NZa)

18.03.2024: Zorg voor ONI en NONI (Zorgplicht ZV/maatregel NZa/NHG bouwblok organisatie)

16.04.2024: Naast zorgverleners ook wetgever, toezichthouder, inkoper aan zet bij invulling medische Wlz-zorg

22.04.2024: Praktijkperikel: “De huisarts en Wlz in de praktijk van alledag” (huisarts + beschouwing)

25.04.2024: Te beschouwen thema’s bij commerciële bedrijfsketens huisartsenzorg (ingreep IGJ)

15.05.2024: Herijking inkomenscomponent praktijkhoudend huisarts op veel punten onduidelijk

24.05.2024: Beleidsmotto “Thuis als het kan”. Hoe wordt dat bepaald? (budget/pers./extramuraal/MGZ)

11.06.2024: Tussentijdse evaluatie Integraal Zorgakkoord roept vraag op: hoe nu verder?

25.06.2024: Financiële staat: vraag/antwoord (19) (n.a.v. tussentijdse evaluatie Integraal Zorgakkoord)

04.07.2024: Uitkomst kostprijsonderzoek huisartsenzorg onder de maat (4^e PKO NZa idem methode)

10.07.2024: Faillissement Co-Med noodzaakt tot scherper blik op organisatie en uitvoering zorg

27.08.2024: Uitkomst kostenonderzoek huisartsenzorg sluit niet aan op praktijkvoering (2024)

10.09.2024: Nieuws over beoordeling arbeidsrelaties raakt ook huisartsenzorg (Vbar/Handhaving)

25.10.2024: Zand erover? (Artikelen NRC over Co-Med, nu hoe verder: met HAZ met PE en met commercie?)

29.10.2024: Een regionaal samenwerkingsverband eerste lijn: wens of noodzaak? (ELZ-RESV)

09.12.2024: Promovendus ziet financiële risico’s doorgeschoven worden naar zorgorganisaties

20.12.2024: Oplopend tekort zorgpersoneel. Juist nú bezuiniging op opleidingen?… (begroting)

28.12.2024: Proefschrift: inkoop huisartsenzorg richten op samenwerking, minder op concurrentie (K.Stolper)

23.01.2025: Voor “iedereen een huisarts”? Dat impliceert zorginkoop met passend contract

08.02.2025: Huisarts: “we hebben vertrouwen en helpende handen nodig, niet nog meer toezichthouders” (Wtza/jr.verantw.plicht)

14.02.2025: Verouderde wetgeving rond tuchtrecht steunt niemand (uitspraken/evaluatie aanstaande)

18.02.2025: Maak voor palliatieve zorg (thuis) één landelijk dekkende regeling (dwalen i/e regelwoud)

04.03.2025: De huisartsenweg naar morgen (TV/VTV-2024/Kamervragen/Stand vd Zorg 2024)

29.03.2025: In afwachting van AZWA (het aanvullend zorg- en welzijnsakkoord/ + IZA/sociaal domein)

08.04.2025: Urgentie aanpak (dis)continuïteit huisartsenzorg is geboden (Rekenkamer/Visie/Oratie)

02.05.2025: Systeemfouten kostenonderzoek staan juiste tarifering huisartsenzorg i/d weg

03.06.2025: Budgetonderschrijding IZA-sectoren vooral zichtbaar bij wijkverpleging (€€Rijk/AR)

11.06.2025: Hoofdlijnenakkoord ouderenzorg biedt oudere Wlz-verzekerde (veel) onzekerheid

22.07.2025: Ook in AZWA worden scherpe beleidskeuzes vooruitgeschoven (BO/21 partij/30 pnt.)

28.07.2025: Ondertekenen AZWA in instabiele tijd is een dilemma (1) (financieel/veel contextitems)

16.08.2025: Regel financiering organisatie/infrastructuur eerste lijn via werkvloer (RESV/wijkzorg)

09.09.2025: Ondertekenen AZWA in instabiele tijd is een dilemma (2) (financieel/veel contextitems)

24.09.2025: Praktijkondersteuner ouderenzorg is geen robot (Module oudere, dan geen ketenzorg)

29.09.2025: De dag dat de hoogste bestuursrechter zich buigt over tarieven huisartsenzorg (CBb)

06.10.2025: Evaluatie topambtenaren: commerciële huisartsenzorg niet ten principale afgewezen

14.10.2025: Tweede Kamerverkiezingen: eerstelijnszorg c.q. huisartsenzorg (3)

29.10.2025: Mantelzorg en professionele zorg zien de grens van hun zorg (arbeidsmarkttekorten)

04.11.2025: Formalisering meedenkadvies start met kleine budgetoverheveling (van HAZ –> MSZ)

10.11.2025: Analyse kostendata alleen zinvol i.c.m. gelijktijdige beleidswijziging (databank ZiN)

18.11.2025: CBb uitspraak tarieven huisartsenzorg nog steeds niet in orde (dus herberekenen)

12.01.2026: Kantelpunt van het praktijkhouderschap (Tekort/UMCG/LHV-onderzoek/8 stappen/CBb)

16.02.2026: De zorgafhankelijke burger verdient meer dan systeemdruk (Wlz/Modelovk/MGZ)

15.04.2026: Hoe het ZZP-debat de kern van problemen in de huisartsenzorg beïnvloedt (DBA)

09.06.2026: ‘Wij gaan niet over tarieven‘ is geen houdbaar antwoord meer (CBb-VWS-NZa-ZN)

27.06.2026: Wie sterke huisartsenzorg wenst, moet stoppen met halve oplossingen (CBb/AZWA)

01.07.2026: Conclusie effectonderzoek inzet POH GGZ onvolledig (ESB/Prudon/CBb + minister)